Werk

Vertalen is herscheppen, het mooiste werk dat er is. Wat een mazzel toch, dat ik literatuur en non-fictie uit het Duits in het Nederlands vertaal. Op deze site vind je een overzicht van mijn vertaalwerk, plus een aantal andere pennenvruchten.

Voor nieuws en achtergronden, zie mijn weblog (of kijk op LinkedIn). Ik sta altijd open voor mooie vertaalklussen. Mail is welkom!

*

Boer Ernst Tanner heeft een klein stuk grond in de Zwitserse bergen. Met een paar koeien en wat kippen houdt hij zijn hoofd boven water, precies zoals zijn voorouders altijd hebben gedaan. Tot hij op een dag twee grote, peilloos diepe gaten in zijn land ontdekt. In zijn novelle Tanners Erde vertelt Lukas Maisel (1987) over een wereld waarin niets meer vanzelfsprekend is. Actueel en zeer indringend. De vertaling verschijnt begin 2023 bij uitgeverij Atlas Contact.

*

Ik denk… dat ik te veel denk is het veelgeprezen debuut van de Zwitserse Nina Kunz (1993). Een bundel intelligente, radicaal eerlijke en vrolijke stukken over prestatiedruk, tatoeages, smeltende poolkappen, seksisme, liefdesverdriet, deconstructivisme, gepieker, leven met en zonder internet – en alles wat een mens anno 2022 maar kan bezighouden. De vertaling verscheen najaar 2022 bij uitgeverij Noordboek.

*

Weg naar nergens is het meeslepende tweede deel uit de Sheridan Grant-trilogie van Nele Neuhaus. Een gruwelijk, maar onweerstaanbaar verhaal over afkomst en vrijheidsdrang. Sheridan Grant wil aan haar familie ontsnappen, maar een oud geheim achtervolgt haar op haar zwerftocht door de Verenigde Staten. Als je eenmaal begint met lezen, ben je verkocht. Samen met Willem Theodoor vertaald voor uitgeverij Volt, sinds juli 2022 in de winkel.

*

Waar vader was van Monika Helfer is een autobiografische roman over een  paradijselijke jeugd in de Oostenrijkse bergen, over een droom die bruut verstoord wordt en vooral: een portret van een mysterieuze, onbereikbare vader. Dit vervolg op de roman De bagage (zie hieronder) haalde de shortlist van de Duitse én de Oostenrijkse Buchpreis 2021. De VPRO-gids, Tzum en NCRV-recensent Mieke van der Weij waren vol bewondering en de Volkskrant publiceerde een ook voor mij als vertaler zeer vleiende recensie.

*

Kort na de val van de muur ontvlucht de Russische Lena de Sovjet-Unie. Ze wil naar Berlijn, de vrijheid tegemoet! In haar semi-autobiografische roman Berlin liegt im Osten verweeft Nellja Veremej haar Russische jeugdherinneringen met haar ervaringen als migrant in Berlijn en de toekomstdromen van haar dochter, die naar Amerika wil, de vrijheid tegemoet! Met steun van het Letterenfonds maakte  ik een fragmentvertaling en een leesrapport bij dit indrukwekkende boek. Beste uitgevers, de vertaalrechten zijn nog beschikbaar!

*

Wanneer ben je ergens thuis? Hoeveel vervreemding kan een mens verdragen? Die vragen staan centraal in Der Traurige Gast van de Pools-Duitse schrijver Matthias Nawrat. Met steun van het Nederlands Letterenfonds vertaalde ik enkele fragmenten uit deze met de European Literature Prize onderscheiden roman, en schreef er een leesrapport bij. De vertaalrechten van dit indrukwekkende boek zijn nog beschikbaar.

*

De jongen die te veel voelde van Lorenz Wagner, co-vertaling met Irene Dirkes. Een indrukwekkend populair-wetenschappelijk boek over autisme aan de hand van het levensverhaal van hersenonderzoeker Henry Markram en diens autistische zoon Kai. In april 2021 verschenen bij Uitgeverij Brandt. Zie mijn blogpost over dit boek, en lees het uitvoerige NRC-artikel.

*

De bagage van de Oostenrijkse Monika Helfer is een kleine, maar indringende roman over een familie in oorlogstijd. Een tijdloze vertelling over de onmogelijkheid je aan de geschiedenis te onttrekken. In september 2020 verschenen bij Uitgeverij Nieuw Amsterdam. Michel Krielaars gaf het vijf ballen in NRC en ook de Volkskrant, de Telegraaf, Tzum en de NCRV-gids waren (zeer) lovend. Voor de site van de Amsterdamse boekhandel Athenaeum schreef ik een artikel over deze vertaling.

*

Van de verliefdheden van Rainer Maria Rilke en Marcel Proust tot de uitvinding van de handstofzuiger, de geigerteller, de rits en de leugendetector. Het laatste gouden jaar van meesterstilist Florian Illies is een poëtische, humoristische en bij vlagen heerlijk ordinaire schets van 1913. Verschenen bij Atlas Contact, voorjaar 2020. NRC Handelsblad en De Standaard wijdden enthousiaste recensies aan dit boek. Het e-book is te leen in de online bibliotheek.

*

Waar komen emoties vandaan? Hoe kunnen psychische stoornissen ontstaan? Wat helpt daartegen? En hoe beïnvloeden lichaam en geest elkaar? Voor uitgeverij Atlas Contact vertaalde ik De ziel. Graadmeter van je psychische gezondheid (2020), een nuchter en inspirerend boek van de vooraanstaande psychologe Sabine Wery von Limont. Lees mijn blogpost over dit boek, of de recensies op o.m. De Leesclub van Alles en Goodreads. Helaas alweer verramsjt, maar nog te leen in de online bibliotheek.

*

Voor uitgeverij Volt vertaalde ik Een kwestie van chemie (2019) van Mai Thi Nguyen-Kim. Een vrolijk, toegankelijk boek over de scheikunde van alledag. Wat doet cafeïne in je hersenen, waarom stinkt zweet zo, en hoe werkt de accu van je smartphone? In Duitsland was dit boek een knaller van een bestseller. Het Algemeen Dagblad wijdde een groot artikel aan dit boek. Het e-book is beschikbaar in de online bibliotheek.

*

Kathrin Röggla is een  toonaangevend toneelschrijver in het Duitse taalgebied. Voor tijdschrift Terras (nr 17, november 2019) vertaalde ik een aantal fragmenten uit draußen tobt die dunkelziffer, een reeks monologen over de economische duisternis waarin wij allen rondtasten. Inmiddels ook online beschikbaar.

*

De pianist van Yarmouk. Co-vertaling met Jantsje Post van Und die Vögel werden singen van Sandra Hetzl en Ariel Hauptmeier. Het levensverhaal van Aeham Ahmad, een jonge Palestijns-Syrische pianist die Syrië moet ontvluchten. Verschenen januari 2018 bij Atlas Contact. Inmiddels derde druk. Het e-book is beschikbaar in de online bibliotheek.

*

Tegen de haat. Co-vertaling met Jantsje Post van Gegen den Hass van Friedenspreis-laureaat Carolin Emcke. Een essay over de menselijke neiging om in hokjes te denken en de noodzaak daar iets tegenover te stellen. In de eerste plaats: empathie. December 2017 verschenen bij De Geus.

*

Voor literair tijdschrift Kort Verhaal (eerder De tweede ronde, redactie o.l.v. Peter Verstegen) vertaalde ik werk van o.m. Judith Hermann, Daniel Kehlmann, Ingo Schulze, Katja Lange-Müller, Wolfgang Borchert, Robert Gernhardt en de onvolprezen Stefan Wimmer.

*

Voor literair tijdschrift Vorm vertaalde ik werk van onder meer Thomas Bernhard, Terézia Mora, Kathrin Röggla en Helmut Qualtinger. Ook schreef ik voor dit tijdschrift essays, korte verhalen, gedichten en recensies en deed ik redactiewerk.

*

Voor Nationale Opera De Munt (Brussel) vertaalde ik o.m. het libretto van de Gurrelieder van Arnold Schönberg, De schone Magelone, een sprookjesachtige tekst van Martin Walser, en poëzie van Frank Wedekind en Georg Trakl.

*

Vrouwen die schrijven, leven gevaarlijk. Vertaling van ‘Frauen die Schreiben, leben gefährlich’, Stefan Bollmann. Amsterdam University Press / Mercatorfonds, 2007. Literatuurgeschiedenis vanuit vrouwelijk perspectief. Veel lovende recensies.

*

2000 jaar theologie. Vertaling van het standaardwerk Klassiker der Theologie, Friedrich W. Graf (Hrsg). Boom, 2008. Doorwrochte opstellen over het denken en geloven van o.m. Augustinus, Thomas van Aquino en Maarten Luther. Niet helemaal míjn terrein, maar een fascinerende vertaalklus. Trots op het eindresultaat.

*

In 2006, nog voordat ik zelf serieus vertaalde, beschreef ik in een artikel voor tijdschrift Filter mijn observaties bij een aantal vertalingen van een boek van de Tsjechische meesterverteller Bohumil Hrabal: De onvertaalbare gulzigheid van Bohumil Hrabal. Een jeugdzonde zal ik het stuk niet noemen, en het leest wel lekker weg, maar inmiddels denk ik iets genuanceerder over vertalen.